گمرک ایران در بخشنامهای، ضوابط صادرات گیاهان دارویی را به گمرکات سراسر کشور اعلام کرده است. این ضوابط توسط وزارت جهاد کشاورزی و بر اساس بررسی آخرین وضعیت گونههای تهدیدشونده، در حال انقراض و ذخایر ژنتیکی کشور تدوین شده و جهت اجرا به گمرک ارسال شده است.
در این فهرست، انواع محصولات و گیاهان دارویی در سه گروه اقلام غیرمجاز (ممنوعه)، اقلام مجاز مشروط و اقلام زراعی و گلخانهای دستهبندی شدهاند.
اقلام غیرمجاز (ممنوعه)
گونههای زیر جزو گونههای در معرض خطر انقراض و ذخایر ژنتیکی کشور محسوب میشوند و بهرهبرداری و صادرات آنها بهطور مطلق ممنوع است:
ریزوم ثعلب، پیاز و گل لاله سرنگون، پیاز گل نرگس، ریشه ختمی، ریشه کاسنی، ریشه ریواس وحشی، ریشه چوبک، ریشه روناس، پوست درخت محلب، سنبلالطیب، مهر خوش، چلهداغی، سورنجان، ریشه خاس و کولهخاس، ریشه زنبق وحشی، ریشه کوکب وحشی، ریشه شیرینبیان (برداشت از مراتع)، انواع پیازها (بهجز گونههای مجاز مشروط)، قرهقات، بیلهر، ریشه سریش، سرخدار، شمشاد، شقایق، انواع لالهها، سوسن چهلچراغ، سنبل خوزستانی، همیشک، کلیسه، ریشه و پوست درختان و درختچههای جنگلی (بهجز اقلام مجاز مشروط) و شاهدانه.
اقلام مجاز (مشروط)
این گروه شامل گیاهانی است که صادرات آنها منوط به اخذ مجوز از سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری کشور و وزارت جهاد کشاورزی است. مهمترین اقلام مجاز مشروط عبارتاند از:
کرفس وحشی (کلوس)، زرشک وحشی (جنگلی)، ترنجبین، شیرخشت، فرنجمشک، مریم نخودی، پرسیاوشان، چماز، جفت، گز شهداد، بیدخشت، مسنکی، زدو، انچوچک، گل نمدار، درمنه، گل گاوزبان، گل نرگس، برگ کنار، برگ مرود، زیره سیاه، میوه محلب، اشنیان، گزر خوانسار، پسته چنگلی، میوه ناخنک، آویشن، گردو و فندق جنگلی، آنغوزه تلخ و شیرین، باریجه، کتیرا، وشاء، انزوت، کاپاریس، میوه بادام جنگلی، علف چای، عشقه، خزه، سرخس، مرزه خوزستانی، بابونه، شاتره، اسطوخدوس، برگ اکالیپتوس، سقز، موسیر، کنگر و انواع قارچ خوراکی برداشتشده از مراتع.
نکات مهم مربوط به اقلام مجاز
- صادرات گلاب و اسانسهای گیاهی نیاز به مجوز ندارد.
- صادرات پودر و عصاره شیرینبیان بلامانع است.
- حملونقل ریشه شیرینبیان تنها با مجوز اداره کل منابع طبیعی استان مجاز است.

اقلام زراعی و گلخانهای
بهرهبرداری، حملونقل و صادرات محصولات زراعی، باغی و گلخانهای نیازی به اخذ مجوز از سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری ندارد. این محصولات شامل:
انواع مرکبات، میوهها، سبزیجات (جعفری، ریحان، شوید، تره، گشنیز و …)، صیفیجات (هندوانه، خربزه، طالبی و …)، حبوبات و غلات، سیبزمینی، پیاز خوراکی، سیر، زعفران، زیره سبز، چای، خرما، پنبه، سویا و کلزا میباشد.
جمعبندی
آگاهی از ضوابط صادرات گیاهان دارویی برای فعالان حوزه صادرات اهمیت بالایی دارد. رعایت این قوانین علاوه بر حفظ منابع طبیعی کشور، از بروز مشکلات حقوقی و گمرکی در فرآیند صادرات جلوگیری میکند.
🔗 اطلاعات بیشتر در سایت ما: